صدانت

شب یكشنبه بیستم تیرماه 1395 در محل سفارت فرانسه نشان عالی دولت فرانسه (‍Chevalier dans l’Ordre National de la Légion d’honneur)  به دكتر داریوش شایگان اهدا شد. این مراسم با حضور سفیر فرانسه آقای اسنمو و رایزن فرهنگی جمال اوبشو و گروهی از اعضای سفارت فرانسه و شخصیت های فرهنگی و دانشگاهی ایرانی و فرانسوی برگزار شد. نشان لژیون دونور بالاترین نشان افتخار كشور فرانسه است كه به پنج سطح درجه بندی شده و شامل سه رده و دو مقام است كه پایین ترین رده آن شوالیه است و در ایران بیشتر این رده را می شناسند، دكتر شایگان در سال 2002 نشان شوالیه را دریافت كرده بود و این بار نشان عالی دولت فرانسه را دریافت كرد. از میان هنرمندان دیگری كه نشان لژیون دونور را دریافت كرده اند می توان به محمود دولت آبادی، لیلا حاتمی، جلال ستاری، رضا سیدحسینی، محمدرضا شجریان، عباس كیارستمی، پری صابری، محمدعلی سپانلو و… اشاره كرد. ادامه مطلب “اهدا نشان عالی دولت فرانسه به داریوش شایگان”

غرب و مفاهیم و اندیشه‌های مرتبط با آن مثل لیبرالیسم ، مدرنیته، دموکراسی، سرمایه‌داری، سکولاریسم، تکنولوژی، توسعه و غیره موضوع‌هایی است که برای کشورهای غیر‌غربی مسئله‌ساز شده است.
برخی افراد در توصیف لیبرالیسم ، به عنوان اصلی‌ترین و مهم‌ترین اندیشه در دوران معاصر، تعبیر «نظریه مدرن تمدن غرب» را به ‌کار می‌برند. اندیشه لیبرالیسم و برخی جلوه‌های غرب و تمدن آن به کشورهای دیگر، از جمله ایران، به صورت واقعی و یا وارونه سرایت کرده است؛ برخی با آن همراه شدند و آن را پذیرفتند و برخی با آن مقابله کرده و به طرد، رد یا نقد آن پرداخته‌اند. ادامه مطلب “بررسی نقدهای سیداحمد فردید بر لیبرالیسم و غرب، عماد افروغ و عبدالرحمن حسنی‌فر”

چه انسان شریفی است!

آیا مروّت با دوستان همیشه نشانه اخلاقی بودن است؟

واعظان و عالمان اخلاق بارها گوشزد کرده‌اند که از داوری در باب دیگران پرهیز باید کرد. این، در کل، توصیه بجایی است. اصولا تا ضرورت پیدا نکند بهتر است از داوری، چه مثبت و چه منفی، در باب دیگران پرهیز کرد. اما فرض کنید که شما می‌خواهید به شیوه سنتی ازدواج کنید. در چنین حالتی ضرورت دارد که در باب کسی که به خواستگاری‌ شما آمده و یا می‌خواهد بیاید و یا در باب کسی که به خواستگاری‌اش رفته‌اید و یا می‌خواهید بروید، تحقیق کنید. ادامه مطلب “رگ حرف 11 ، آیا مروّت با دوستان همیشه نشانه اخلاقی بودن است؟”

در ادبیات دینی مان وقتی بحث رزق می شود می گویند متاعی که تو از مالت داری؛ متاع یعنی بهره، مالت رزقت نیست، بهره ای که از مالت می بری رزقت است و اگر از مالت همین  جفت کفش را بهره می بری بقیه اش در واقع رزق تو نیست، تو فقط مالکشان هستی. مالکشان بودن البته یکسری آثار و نتایج منفی -آثار و نتایج اخلاقی منفی – هم برای تو خواهد داشت، اما رزق داستانش چیز دیگری است… ادامه مطلب “سخنرانی مصطفی ملکیان با عنوان رزق”

فلسفه برای کودکان و نوجوانان یا فکرپروری برای کودکان و نوجوانان برنامه ‌ای برای آموزش تفکر عمیق فلسفی است که به پرورشِ قدرتِ استدلال، داوری و تمیز در کودکان و نوجوانان می‌پردازد و دستِ کم، سه گونه تفکر نقادانه، تفکر خلاقانه و تفکر مراقبتی را در ایشان پیشرفت می‌دهد.
فلسفه برای کودکان به صورت عملی ونظری مواردی را به اثبات رسانده است و مشخص شده است با این برنامه ضریب هوشی کودکان افزایش می یابد، مهارتهای درسی آنها بهبود یافته، اخلاق، عزت نفس، حسن هویت و شناخت آنها از دنیای اطراف نیز تحت تأثیر این برنامه متحول می شود.
این نوشتار قصد دارد کتاب هایی که در زمینه فلسفه برای کودک و نوجوان تألیف یا ترجمه شده است را معرفی نماید. ادامه مطلب “فلسفه برای نافیلسوفان، مصطفی سلیمانی”

پیش از اینكه پیش‌فرض‌های زندگی معنوی را خدمتتان عرض كنم مایلم استخوان‌واره و اصل بحث را خدمت شما بیان کنم.

بحث معنویتی که من در سال گذشته مطرح کردم، چهار فقره اصلی داشت: فقره اول در مورد این بود که اساساً معنویت یعنی چه؛ یا به تعبیر دیگری به چه پدیده یا پدیده‌هایی معنویت گفته می‌شود؛ در آنجا گفتیم که معنویت دقیقاً به معنای دینداری و دین‌ورزی و یا به معنای سیر و سلوک عرفانی و یا حتی به معنای اخلاقی زیستن هم نیست و یا به تعبیر دیگری با بیان سه «نیست» به چیزی که «هست» رسیده بودیم. ادامه مطلب “مصطفی ملکیان، بحران معنویت «پیش فرض های زندگی معنوی» سال84”

کسانی دردمندانه بر آیات و روایات و تفاسیری دست می‌گذارند که پیروان ادیان را به خون‌ریزی تحریض می‌کنند، و گاه‌ بهت‌زده و گاه جست‌وجوگرانه می‌پرسند آیا خشونت‌ورزی متدینان را همین بهانه‌ها و مبرّرات کافی نیست. گمان می‌کنم ملامت نهفته در سخن ایشان را نیک درمی‌یابم و بیش از آن، با دردمندی و نیک‌خواهی پاره‌ای از ایشان هم‌دل و هم‌راه و هم‌رأی ام و بسیارش قدر می‌شناسم و هیچش خرد نمی‌شمارم، که این دردمندی و نیک‌خواهی بسی بسیار ارجمند و کرامند است. ادامه مطلب “ارزیابی نقادانه‌ی نسبت‌سنجی دیانت و خشونت ، محمدمهدی مجاهدی”

جریان روشنفکری دینی یکی از جریان‌های فکری تاحدی تأثیرگذار معاصر می‌باشد و با وجود طیف‌های مختلف روشنفکری، می‌توان جنبه‌های مشترکی نیز در این میان پیدا کرد. یکی از شخصیت‌های این جریان آقای مصطفی ملکیان است. این مقاله با رویكرد تحلیلی و بررسی اسنادی، درصدد بررسی دیدگاه‌های مصطفی ملکیان است. ابتدا تلاش شده است تا اجزای مختلف اندیشه وی با مراجعه همدلانه به آثار وی بازخوانی شود. سپس نویسنده، با اندکی تحلیل و بررسی، با نگاهی نقادانه دیدگاه خود را درباره اندیشه‌های ایشان بیان كرده است.

اما از آنجا که در این نوشتار نمی‌توان به همه ابعاد اندیشه ایشان اشاره کرد، به ناچار برخی وجوه مهم‌تر بررسی شده است. اصلی‌ترین دیدگاه ایشان در نظریه عقلانیت و معنویت ارائه شده است. این نظریه نوعی وحدت‌گرایی تکثرخیز است که به صورتی حداقلی به مسائل معنوی نگریسته و عقلانیت مدرن را پایه اصلی کار خود قرار داده است. یک ویژگی این نظریه، نوعی معنویت‌گرایی است که وجوه مشترکی با دین دارد، دین نیست، مخالف آن هم نیست، اما همه وجوه آن را نمی‌پذیرد. این نظریه،‌ مهم‌ترین وجه دین، یعنی تعبد، را انکار می‌کند. ادامه مطلب “نقد اندیشه‌های کلامی مصطفی ملکیان به روایت هادی صادقی”

نشاطِ دائم داشتن را نباید صرفاً یک وضعیتِ روانشناختی دانست و آن را رفتارشناسانه تعبیر کرد. اگرچه خِردمند را نباید با چهرۀ تلخ و خشک و سیمایی عبوس و دُژم تصوّر کرد، اما نباید اینگونه هم پنداشت که او کسی است که درد و غمی ندارد، و زندگی برای او، جز به خوش باشی و عیاشی نمی گذرد. فردِ با نشاط کسی نیست که دایم یا می خندد و قهقهه می زند، یا می رقصد و بذله می گوید. می توان گفت این برداشت از شادمانی نه تنها وضعیتی نامطلوب، بلکه وضعیتی ناممکن را حکایت می کند. فِرِری، کارگردان بزرگ سینمای ایتالیا، در فیلمِ «پرخوری بزرگ»، به نحو استادانه ای اشمئزازِ این خوشی های نابخردانه و رنج فراموشانه را تصویر کرده است… ادامه مطلب “تٲمّلی دربارهؑ «حکمتِ شادان» یا پیوندِ «خِرد» و «شادمانی»”