مجله ۴۲ : علم و دین

مجله ۴۲ : علم و دین

شماره‌ی ۹ مجله‌ی ۴۲ به رابطه‌ی «علم و دین» اختصاص دارد. در بخش «سخن سردبیر»، زهیر باقری نوع‌پرست به این پرسش پرداخته که آیا توفیق علمی تمدن‌ اروپای مسیحی و تمدن اسلامی قابل تکرار است و می‌توان بدون استقلال علم از دین، علم را پیش برد؟ در این نوشته، رویکردهایی که نقش تمدن اسلامی را […]

مقاله یوسف اباذری و آرمان ذاکری: «سه دهه همنشینی دین و نولیبرالیسم در ایران»

مقاله یوسف اباذری و آرمان ذاکری: «سه دهه همنشینی دین و نولیبرالیسم در ایران»

توضیح کانال یوسف اباذری: مقاله «سه دهه همنشینی دین و نولیبرالیسم در ایران» احتمالا از نظر کسانی که سال‌هاست درگیر مطالعه‌ی سیاست‌های نولیبرالی در جهان و ایران هستند، بدیهی جلوه کند اما آنها مخاطب این مقاله نیستند. مخاطب این مقاله همه‌ی کسانی هستند که مدام می‌پرسند «نولیبرالیسم چیست؟» و «چرا برای توصیف تحولات جامعه ایران […]

مذهبِ لامذهبی و مصایب ترویجش در شوروی

مذهبِ لامذهبی و مصایب ترویجش در شوروی

همه می‌دانیم که رژیم کمونیستی اتحاد جماهیر شوروی رژیمی توتالیتر یا تمامیت‌خواه بود. همه می‌دانیم که این رژیم با دین و مذهب عناد داشت. بله، مارکس گفته بود که «دین افیون توده‌هاست» و لنین هم پشت‌بندش اضافه کرده بود که مذهب و دم‌و‌دستگاه مذهبی بساط کسب‌وکار بورژوازی است برای استثمار طبقه‌ی کارگر. می‌دانیم که این رژیم خداناباوری […]

دین چه چیزی به ما می‌دهد که علم نمی‌تواند بدهد؟

دین چه چیزی به ما می‌دهد که علم نمی‌تواند بدهد؟

دین چیزی به ما می‌دهد که علم نمی‌تواند بدهد: دین قوی‌ترین واکنش به زندگیِ عاطفیِ عالمگیری است که همه‌ی ما را به یکدیگر وصل می‌کند. این در حالی است که دفاع از دین در این زمانه کار دشواری شده است.

مصاحبه صفیر حیات با مقصود فراستخواه پیرامون دین و دین گریزی

مصاحبه صفیر حیات با مقصود فراستخواه پیرامون دین و دین گریزی

آنچه در ادامه میخوانید، گفتگوی تفصیلی «صفیر حیات» با دکتر مقصود فراستخواده جامعه‌شناس و عضو هیات علمی موسسه پژوهش و برنامه‌ریزی آموزش عالی است. تحصیلات دانشگاهی ایشان در رشته‌های فلسفه، الهیات و برنامه‌ریزی توسعه آموزش عالی بوده است.

سخنرانی رضا بابایی با عنوان «دین و دینداری در جهان معاصر»

سخنرانی رضا بابایی با عنوان «دین و دینداری در جهان معاصر»

در دین‌شناسی دو مسیر وجود دارد: مسیر نخست، حرکت از دین به سوی انسان و جامعه است و مسیر دوم از از انسان و جامعه به سوی دین. در مسیر اول، ما در متون دینی و ادبیات و تاریخ دین، گشت‌وگذار می‌کنیم و متناسب با ماهیت فرهنگی و زاویۀ دید خود، سرشار از باورها، فتاوا، […]

توحید اجتماعی-سیاسی در دیدگاه مهندس بازرگان: نقش استبداد و نفی سلطه‌پذیری

توحید اجتماعی-سیاسی در دیدگاه مهندس بازرگان: نقش استبداد و نفی سلطه‌پذیری

در مقاله‌ی «ضرورت تجدید حیات مبحث “توحید اجتماعی-سیاسی” در گفتمان نواندیشی دینی» گفته شد که نحله نواندیشی دینی نیاز به تجدید حیات مبحث “توحید اجتماعی-سیاسی” و بازخوانی آثار نسل اول در این زمینه دارد تا تمام دین را به معنویت شخصی استحاله ننموده و با تاکید بر جنبه‌های رهایی‌بخش دین در سیاست و اجتماع، زمینه‌هایی […]

ماهیت و ارزیابی سلامت معنوی

ماهیت و ارزیابی سلامت معنوی نویسنده: جان. دبلیو. فیشر

معنویت مفهومی است که رابطه میان انسان و امر الوهی را تشکیل می دهد و تلاش ها برای تعریف آن همچنان ادامه دارد. بسیاری از مطالعات روابط میان معنویت، دین و سلامتی را برجسته کرده اند. انبوهی ازمنابع به تقریباً یکصد مربی در چهار نوع مدرسه پرداخته اند که نتیجه تلاش آنها ارائه الگویی بوده […]

ضرورت تجدید حیات مبحث “توحید اجتماعی-سیاسی” در گفتمان نواندیشی دینی

ضرورت تجدید حیات مبحث "توحید اجتماعی-سیاسی" در گفتمان نواندیشی دینی

“با زندگی فردی و گوشه گیری و به نام سلوک و اخلاق؛ در بافته های خود سر فروبردن و برای خود خیالات باطل بافتن نه راه سلوک بسوی خدا باز می شود و نه اخلاق معنا می یابد زیرا اینگونه خودگرایی؛ سلوک بسوی خود است نه خدا” پرتوی از قرآن، سوره بلد،آیت الله طالقانی “شریعتی […]

تنوع دینی: نفوذپذیری شناختی ادراکات دینی

تنوع دینی: نفوذپذیری شناختی ادراکات دینی

هدف این مقاله (تنوع دینی: نفوذپذیری شناختی ادراکات دینی) اشاره به مشکلی است که معمولا در مسئله معقولیت باورهای دینی نادیده گرفته می‌شود، و آن نفوذپذیریِ شناختیِ تجاربِ دینی است. ادعای اصلی من این است که بحث­های اخیر مربوط به معقولیت باورهای دینی بیشتر بر وجه خروجی تشکیل باورهای دینی تمرکز کرده و در نتیجه، […]