درس‌گفتارهای هگل و مسئله شکاکیت از مصطفی زالی

درس‌گفتارهای هگل و مسئله شکاکیت از مصطفی زالی

موضوع «درس‌گفتارهای هگل و مسئله شکاکیت» بازخوانی و ارائه‌ی تصویری است جامع از کلیت سنت ایدئالیسم آلمانی با محوریت فلسفه‌ی هگل. گفته می‌شود مفهوم محوری فلسفه‌ی هگل که در جای‌جای آثار او نیز به چشم می‌خورد، امر مطلق است. ولی به رغم پیشینه خاص کانتی فلسفه‌ی هگل و شکل‌گیری مسائل آن در بستر سنت ایدالیسم آلمانی، […]

مقاله سید امیررضا ثُعبانی با عنوان «ایدئولوژی در دادگاه فلسفه»

مقاله سید امیررضا ثُعبانی با عنوان «ایدئولوژی در دادگاهِ فلسفه»

ایدئولوژی در دادگاه فلسفه سید امیررضا ثُعبانی   وانگهی، [فلسفه] شمار بسیاری از هواداران خود را از دست داده است، و دیده نمی‌شود کسانی که دست بالایی دارند و در علوم دیگر خوش می‌درخشند، بخواهند شهرت خویش را با ورود در فلسفه ضایع کنند، یعنی عرصه‌ای که هر فردی که در تمامیِ شئون دیگر جاهل […]

درس‌گفتارهای متافیزیک غایت (ارسطو، کانت و هگل) از مصطفی زالی

درس‌گفتارهای متافیزیک (ارسطو، کانت، هگل) از مصطفی زالی

موضوع این درس‌گفتارها ناظر به غایت‌شناسی (teleology) است. این مسأله در آثار سه فیلسوف مهم تاریخ فلسفه، ارسطو، کانت و هگل دنبال می‌شود. از دل واکاوی متون این فیلسوفان به دنبال پاسخ به پرسش‌هایی از این دست هستیم: چگونه مفهوم غایت، به مفهومی کلیدی و غیرقابل حذف در تبیین پدیده‌های عالم تبدیل می‌شود؟ آیا این […]

مصاحبه محمد ماشین‌چیان با استیون هیکس: هگل سم است!

مصاحبه محمد ماشین‌چیان با استیون هیکس: هگل سم است!

— توضیحات مصاحبه‌کننده (محمد ماشین‌چیان): استیون هیکس استاد فلسفه در دانشگاه راک‌فورد در ایلینوی و مدیر مرکز اخلاق و کارآفرینی در این دانشگاه است. آشنایی خواننده‌ی ایرانی با هیکس به‌واسطه‌ی کتاب‌ او با عنوان «تبیین پست‌مدرنیسم؛ شک‌گرایی و سوسیالیسم از روسو تا فوکو» است که با دو ترجمه‌ی مختلف در بازار ایران موجود است. کتاب […]

درس‌گفتارهای تبارشناسیِ «ایده» از محمد مهدی اردبیلی

درس‌گفتارهای تبارشناسیِ «ایده» از محمد مهدی اردبیلی

بررسی تبارشناختیِ یک مفهوم در طول تاریخ اندیشه، نه تنها به روشن‌سازی مفهوم مورد نظر می‌انجامد، بلکه همچنین می‌توان به پشتوانه‌ی آن قرائتی از کل تاریخ، که همانا تجلیِ خود حقیقت است، به دست داد. مفهوم «ایده» بی‌شک یکی از این مفاهیم کلیدی است که ردیابی سیر تکوین آن از ابتدا تاکنون، می‌تواند بصیرت‌های نابی […]

درس‌گفتار «عناصر فلسفه حق» از حسام سلامت

درس‌گفتار «عناصر فلسفه حق» از حسام سلامت

هگل «عناصر فلسفه حق» را در سال ۱۸۲۱ منتشر کرد. رئوس آن اما پیشتر، در سال ۱۸۱۷، در بخش دوم (ذیل عنوانِ «روح عینی») از فصل سومِ (با عنوان «علم روح») ویراستِ نخستِ «دایره‌المعارف علوم فلسفی» منتشر شده بود. هگل در «عناصر» شرح مبسوطی از فلسفه‌ی سیاسی خود، در مقام دقیقه‌ای از یک نظام فلسفی […]

درس‌گفتار جلسات آشنایی با ایدئالیسم آلمانی از سید جمال سامع

درس‌گفتار جلسات آشنایی با ایدئالیسم آلمانی از سید جمال سامع

سید جمال سامع: درس‌گفتار جلسات آشنایی با ایدئالیسم آلمانی بر چهار فیلسوف بزرگ آلمانی تبار یعنی کانت، فیخته، شلینگ و هگل که روح تجدد را شکل می‌دهند متمرکز است. دنیای مدرن با تمایز میان سوژه و ابژه آغاز می‌شود. راسیونالیست‌ها/خردگراها بر سوژه و امپریست‌ها/ تجربه‌گراها بر ابژه شناسایی تمرکز دارند. ایدئالیسم آلمانی که به معنای […]

مقاله «هگل و فروید»، نوشته‌ی ملادن دالر

مقاله «هگل و فروید»، نوشته‌ی ملادن دالر

هگل و فروید ملادن دالر/ ترجمه: ارسلان ریحان‌زاده ارسلان ریحان‌زاده: در کنار سایر نیاتی که می‌توان برای ترجمه‌ی مقاله «هگل و فروید» برشمرد، مداخله‌ی همدلانه در بحث‌های مقاله‌ی «یادداشت‌هایی در باب دیالکتیک کل و جزء*» نیز قابل‌اشاره است.

درس‌گفتارهای «سعادت، از دوران باستان تا امروز» از رامین جهانبگلو (آگورا)

درس‌گفتارهای «سعادت، از دوران باستان تا امروز» از رامین جهانبگلو

آگورا: در سیزدهمین فصل از نشست‌ها ی انجمن فلسفی‌ آگورا، به سعادت: از دوران باستان تا امروز، در نگاه مکاتب فلسفی و فیلسوفان دورانهای گوناگون، در ادیان و مذاهب و نیز بازتاب ایده سعادت در ادبیات و هنر خواهیم پرداخت. رامین جهانبگلو: سعادت اغلب به عنوان غایت نهایی زندگی انسان مطرح شده است. از این […]

فلسفه به‌مثابه بازی و بازیچه

در نقد ترجمه فارسی بین کانت و هگل: تقریراتی درباره ایدئالیسم آلمانی

هدف من از نگارش این نقد تخریب مترجم یا طرح ادعای غیرممکنی درباره میزان توانایی‌های بالقوه مترجم در ترجمه و فهم فلسفی نیست. هدف، بر خلاف، هشدار و تلنگری است به خودم در وهله اول و به مترجم این اثر در وهله دوم و در وهله سوم به همه جوانانی که سودای ترجمه آثار فلسفی […]