در سه دهه اخیر با توجه به مجموع تحولات اجتماعی، فرهنگی، سیاسی، وضعیت دین و دینداری در جامعه ایران با چه تغییرات عمدهای مواجه شده است؟ (به لحاظ متغیرهایی چون سبکهای دینداری، اندیشههای دینی جاری در جامعه، نهاد رسمی دین و …) این در واقع دو سؤال است. یکی عوامل پیشران اقتصادی، اجتماعی ، فرهنگی […]
دانشمندان علوم روانشناسی به این نتیجه رسیدهاند كه لااقل در سیستم عقلانی ما دو سیستم متمایز قائل شناخت هستند و اسم آن را سیستم شماره یك و دو گذاشتهاند. سیستم شماره یك، سیستمی است كه خیلی سریع تصمیم میگیرد و خیلی بر عاطفه و احساسات مبتنی است. سیستم شماره دو، سیستمی است كه خیلی بر […]
طی دو قرن اخیر نگرش واقع گرایانه به دین، که مدت ها تنها نحوه نگرش به دین شمرده می شد، تحت الشعاع شماری از اندیشه های نوظهور قرار گرفته است که می توان از میان آنها به واقع گرایی انتقادی و ناواقع گرایی دینی اشاره داشت. هیک در این نوشتار که فصل اول کتاب او […]
اقتصاد نئوکلاسیک یکی از مهمترین جریانهای اقتصادی است که بر چند فرض اصلی تاکید میکند: انسانها موجوداتی کاملا عقلانی هستند، ظرفیت نامحدودی برای پردازش اطلاعات دارند و همواره به دنبال بیشینه کردن سود خود هستند. در این تعریف، انسان اقتصادی به عنوان تمامیتی عقلایی در نظر گرفته میشود. این تعریف نخستین بار توسط هربرت سایمون […]
به گزارش خبرنگار رویداد فرهنگی، در این جلسه مرتضی مردیها، پژوهشگر فلسفه علم و فرهنگ، مرتضی شروین وکیلی، جامعهشناس و مدیر گروه جامعهشناسی تاریخی انجمن جامعهشناسی ایران درباره کتاب و اندیشههای ارنست نولته صحبت کردند. مجتبی گلستانی، نویسنده و پژوهشگر فلسفه نیز اجرای این مراسم را به عهده داشت.
در جستار حاضر پس از اشاره به نظریات و مدلهای گوناگونی که درباره رابطه علم و دین مطرح شده، به نظریه دنیس الکساندر خواهیم پرداخت. از نظر الکساندر، در میان مدلهای چهارگانه، تنها مدل مکملیت است که میتواند به عنوان جامعترین مدل در رابطه با علم و دین مطرح شود هرچند نقدهایی نیز به آن […]
فلسفه دین در سنت غرب از عقل برای پرداختن به ابعاد اصلی باور دینی استفاده میکند. این مقوله اساسا به مدعیات حقیقی دینی میپردازد و توجه چندانی به شناخت جامعهشناختی و فرهنگی ادیان ندارد که موضوع مورد بحث در دپارتمان های دینپژوهی است. امروزه از نگاه بسیاری افراد فلسفه دین راهی ایجاد میکند برای ژرفاندیشی […]
در این یادداشت سعی دارم به تنگنایی اخلاقی در ارتباط با تکنولوژی (رسانههای اجتماعی) بپردازم و این مسئله را مورد واکاوی قرار دهم که انتشار تصاویر اخیر آزاده نامداری در شبکههای اجتماعی، تعرض به حریم خصوصی اوست و یا لازمۀ شفافسازی و نقد عملکرد وی؟ نقدی که منجر به نکوهش رفتارهای ریاکارانه و زهدفروشانه در […]
پرسش از فرادستی و فرودستی، خواهینخواهی و ناخودآگاه یا خودآگاه، پرسش از امر سیاسی است. درک امر سیاسی مگر چیست جز درجاتی گوناگون از این آگاهی و اشراف مرکب: اشراف بر وضعیتی که در آن، دو سوی رابطه در دو تراز قدرت نشستهاند، یکی فرادست، دیگری فرودست؛ و آگاهی بر این که این اختلافِ ترازِ […]
گفتیم كه ما گاهی تعریف میكنیم واژه را، گاهی تعریف میكنیم شی عینی خارجی را و گاهی تعریف میكنیم مفهوم را. بحث ما در تعریف مفهومی بود. بنابراین وقتی میگوییم اقسام هفدهگانه تعریف، منظورمان اقسام هفدهگانه تعریف مفهومی است و كاری به تعریف واژهها و تعریف اشیای عینی خارجی نداریم.
