ملاحظاتی انتقادی درباره ترجمه کتاب «مفهوم آیرونی» سورن کرکگور
محمد مصطفی بیات (دانشآموخته زبان و ادبیات انگلیسی و فلسفه)
*نسخه کامل این مقاله به صورت pdf در اینجا قابل دریافت است.
مقدمه
در این مقاله میکوشم نشان دهم که ترجمه صالح نجفی از کتاب «مفهوم آیرونی» سورن کرکگور ترجمهای قابلقبول نیست و نمیتوان آن را منبعی معتبر برای فهم دقیق و بیکموکاست اندیشه کرکگور و بالتبع، منبعی معتبر برای نوشتن مقاله و پایاننامه درباره اندیشه وی دانست. تلاشم بر این است که ذیل شش عنوانْ شواهدی متعدد و متنوع ارائه و به کمک آنها مدعای خود را مستدل کنم. آن شش عنوان از این قرارند: «ترجمه غیردقیق یا ترجمه نادرست یا ترجمه غیردقیق و نادرست»، «واژه یا عبارات یا جملات ترجمهنشده»، «فقدان وحدت در ترجمه»، «فقدان پانویس و واژهنامه برای واژههای ترجمهشده، مخصوصاً واژههای فنی»، «مشکلات ویرایشی یا زبان فارسی نارسا» و «عدم ترجمه بسیاری از یادداشتهای مفید مترجمان انگلیسی». همچنین ذیل عنوانِ «نامشخصبودن سهم مترجم فارسی و مترجمان انگلیسی، به تفکیک از یکدیگر، در گردآوری اطلاعات مندرج در برخی از پانویسها»، یعنی عنوان هفتم، شواهدی را ارائه خواهم کرد که مترجم فارسی در ارجاعدهی حق مترجمان انگلیسی را ادا نکرده است. مشخصات متن انگلیسیای که من برای بررسی ترجمه فارسی مبنا قرار دادهام از این قرار است: «The Concept of Irony, with Continual Reference to Socrates»، نوشته «Soren Kierkegaard»، ترجمه «Howard V. Hong and Edna H. Hong»، نشر «Princeton University»، سال انتشار 1989. مشخصات ترجمه فارسی بررسیشده از این قرار است: «مفهوم آیرونی با ارجاع مدام به سقراط»، نوشته «سورن کیرکگور»، ترجمه «صالح نجفی»، نشر «مرکز»، سال انتشار 1395. ترجمه فارسی را به طور کامل بررسی کردهام، منتها در این مقاله تنها به خطاهای مترجم تا صفحه 305 اشاره کردهام (کل کتاب 354 صفحه است). همچنین به تمامی خطاها اشاره نکردهام، بلکه کوشیدم به بخشی از مهمترین آنها اشاره کنم (این مقاله نسخهای طولانیتر نیز دارد که در آن شواهد بیشتری ارائه شده و برخی شواهدِ ارائهشده در همین مقاله نیز با تفصیل بیشتر آورده شدهاند). خطاها و کاستیها را نیز براساس شماره صفحات کتاب ترجمه فارسی طبقهبندی کردهام نه براساس کیفیت خطاها و کاستیها، بنابراین داوری دقیق درباره مدعیات اصلی این مقاله، متوقف بر خواندن تمام متن و مشاهده تمام شواهد است. شایان ذکر است خواننده گاه ممکن است برخی شواهد یک عنوان را ذیل عنوان دیگر نیز ببیند: از جمله در بخش «ترجمه غیردقیق یا ترجمه نادرست یا ترجمه غیردقیق و نادرست» گاه در جمله یا جملات بررسیشده، شواهد «فقدان وحدت در ترجمه» و «واژه یا عبارات یا جملات ترجمهنشده» و «زبان فارسی نارسا» نیز دیده میشود.
ادامه مطلب “ملاحظاتی انتقادی درباره ترجمه کتاب «مفهوم آیرونی» سورن کرکگور”