سخنرانی یاسر میردامادی با عنوان «مسأله‌ی تبیین فلسفیِ تنوعِ ادیان»

مسأله‌ی تبیین فلسفیِ تنوعِ ادیان

 دورنمای گفتار: ارائه‌ی دسته‌بندی‌ای از دیدگاه‌های مختلف در پاسخ به این پرسش که: چه تبیین‌های فلسفی‌ای در عصر مدرن از پدیده تنوع ادیان ارائه شده است؟ و پاسخ به این پرسش که: کدام یک از این دیدگاه‌ها پدیده‌ی تنوع ادیان را، از نظر فلسفی، بهتر تبیین می‌کند؟

پیش‌درآمدی به «الاهیاتِ تعزیت»

پیش‌درآمدی به «الاهیاتِ تعزیت»

در این نوشته‌ می‌کوشم پس از تعیین مراد از «الاهیات تعزیت» (theology of lament/lamentation) به دو پرسش‌ مهم از میان پرسش‌های فراوانی اشاره کنم که مناسب است الاهیات تعزیت به آن‌ها بپردازد؛ هدف نهایی این نوشتار، گشودن، و یا باز نگاه داشتنِ، باب تأملِ سنجش‌گرانه‌ی الاهیاتی درباره‌ی سوگواری است.

شبستری و راه و رسم سقراطی

پروژه‌ی فکری نواندیشان دینی (به ویژه نواندیشان دینیِ ایرانی) را به شیوه‌های مختلفی تبیین همدلانه کرده‌اند.[۱] شیوه‌ی رایج آن است که نواندیشی دینی را پروژه‌‌‌ای شبیه پروژه‌ی فکری روشنفکران عصر روشنگریِ قرن هجده‌ی اروپا، مثل دیدرو، ولتر، روسو، مونتسکیو، کانت و غیره دانست. این روشنفکران عصر روشنگری همگی به شیوه‌های مختلف به دنبال آزادی، پیشرفت، […]

آیا بی ایمانی ممکن است راهی به ایمان باشد؟

آیا بی ایمانی ممکن است راهی به ایمان باشد؟

آیا بی ایمانی می‌تواند راهی به ایمان باشد؟ اگر بلی، چرا و چگونه؟ و اگر نه، چرا؟ در پاسخ به این پرسش مهم، من در این نوشته می‌کوشم به سود این ادعا استدلال کنم که: تجربه‌ی بی‌ ایمانی ممکن است راهی به سوی ایمان (دوباره) به خداوند باشد. بر این اساس می‌توان ادعا کرد که […]

آسان-آسان به کافری نتوان رفت؛ کفر از دیدگاه عین القضات همدانی

آسان-آسان به کافری نتوان رفت؛ کفر از دیدگاه عین القضات همدانی

اشاره: آنچه می‌خوانید صورت خلاصه‌شده و تحریریافته‌ی گفتاری است که صاحب این قلم در تیرماه ۱۳۹۵ خورشیدی به مناسبت ماه رمضان در «جمعیت رحمان» در پاریس ارائه کرده است. در پیاده‌سازی این سخن، لحن گفتاری آن، کم و بیش، حفظ شده است.

هین بفرما لقمه‌های باطنی

هین بفرما لقمه‌های باطنی

بار دیگر صدای پای رمضان می‌رسد. برای عده‌ای این صدا، یادآور تحمیل سبک زندگی ستبر متدینانه بر گُرده‌ی نحیف زندگی شخصی آدمیانی است که می‌خواهند به شیوه‌ی خود باشند؛ وقتی مجبورند عادی‌ترین بخش‌های سبک زیست‌شان، مثل خوردن لقمه نانی یا نوشیدن جرعه آبی را نیز در خفا و هراس انجام دهند. برای این عده، پیدا […]

آیا روشنفکری دینی همان روشنفکری دین‌داران است؟

آیا روشنفکری دینی همان روشنفکری دین‌داران است؟

در این نوشتار می‌کوشم، به نحوی فشرده، نشان دهم که بر خلاف تلقی برخی صاحب‌نظران، «روشنفکری دینی» همان روشنفکری دین‌داران نیست، زیرا: اولاً دلایلی که به سود این تلقی (یکسان‌انگاریِ روشنفکری دینی با روشنفکری دین‌داران) اقامه شده دلایلی قابل دفاع نیست. ثانیاً استدلال‌هایی که علیه تلقی بدیل -که روشنفکری دینی را به روشنفکری دین‌داران فرونمی‌کاهد- […]

گفتگوی یاسر میردامادی با داریوش آشوری: راه تجدد ایرانی از حافظ می‌گذرد

گفتگوی یاسر میردامادی با داریوش آشوری: راه تجدد ایرانی از حافظ می‌گذرد

یاسر میردامادی: قریب پنج دهه است که داریوش آشوری (متولد ۱۳۱۷ خورشیدی، تهران) با مقاله‌ها، کتاب‌ها، ترجمه‌ها، واژه‌گزینی‌ها، درس‌گفتارها، ویراستاری‌ها، گفت‌وگوها و مصاحبه‌هایش نقشی صرف‌نظر نکردنی در برساختن تجدد ایرانی، به ویژه از رهگذر مدرن کردن زبان فارسی، ایفا کرده است. اما آیا اصلا جهان جدید از جهان قدیم بهتر است که هوای تجدد به […]

نژادپرستی چه اشکالی دارد؟!

نژادپرستی چه اشکالی دارد؟!

آن‌چه امروزه عرب‌ستیزی ـ به عنوان نمونه‌ای از نژادپرستی ـ خوانده می‌شود، در دوران معاصر پدیده‌ای قابل مشاهده صرفاً در میان برخی ـ و تاکید می‌کنم، برخی ـ از ایرانیان (از سکولار گرفته تا مذهبی) نیست، بلکه آن را می‌توان در کشورهای دیگر نیز سراغ گرفت. مثلاً عرب‌ستیزی را پس از اشغال فلسطین، در میان […]

و خدا مرد نبود … «نگاهی به الاهیات فمینیستی»

و خدا مرد نبود ... «نگاهی به الاهیات فمینیستی»

نیمه‌ی دوم قرن بیستم، شاهد شکل‌گیری و بروز شاخه‌های جدید الاهیات (مسیحی و تا حدودی یهودی و به مقدار اندکی اسلامی) بود. الاهیات رهایی‌بخش (liberation theology) یکی از این شاخه‌های نوپدید الاهیاتی در مسیحیت بود که ابتدا در کلیسای کاتولیک امریکای لاتین شکل گرفت و  دغدغه‌ی محرومان اقتصادی و مبارزه با شکاف فقیر-غنی را داشت. […]